Bày đồ trên bàn làm việc: nên cân gì

Bàn làm việc là chỗ nhiều người bày một vài món nhỏ — cây, đá, tượng bé, vật kỷ niệm. Nhưng bàn làm việc không giống bàn ở nhà: nó thường là không gian chung, có đồng nghiệp ngồi cạnh, và có khi cả khách nhìn vào.

Bài này nói về những gì nên cân trước khi bày, và mấy thứ rất thực tế mà ít ai nhắc.

Chỗ bàn làm việc khác nhà

Nó là không gian chung một phần. Đồng nghiệp ngồi cạnh nhìn thấy bàn bạn cả ngày. Món mang biểu tượng tín ngưỡng cụ thể đặt ở đó gửi đi một thông điệp mà không phải ai cũng thoải mái — và người ta thường không nói ra.

Bàn không phải của bạn. Công ty có thể đổi chỗ ngồi, chuyển văn phòng, hoặc chuyển sang bàn dùng chung. Món cồng kềnh hoặc cố định thì phiền khi phải dọn.

Có thể có quy định. Một số nơi có chính sách về việc bày đồ cá nhân — không phải làm khó ai, mà vì lý do an toàn, phòng cháy, hoặc hình ảnh khi tiếp khách. Hỏi trước thì đỡ phải dọn sau.

Ai dọn khi bạn nghỉ. Đồ để lại trên bàn khi bạn nghỉ việc hoặc nghỉ dài là chuyện phiền cho người khác.

Bốn câu hỏi trước khi bày

Nó có chiếm chỗ làm việc không? Bàn nhỏ mà bày nhiều thì vùng thao tác thật bị hẹp lại — và đây là thứ ảnh hưởng tới công việc mỗi ngày.

Nó có phải chăm không? Cây cần tưới, bể cá mini cần thay nước. Đi công tác một tuần về thấy cây héo thì không vui.

Nó có gây phiền cho người bên cạnh không? Chuông gió nhỏ kêu leng keng, đèn nhấp nháy, mùi tinh dầu — những thứ này người ngồi cạnh chịu chung mà thường ngại nói.

Mình có mang về được không? Nếu ngày mai phải dọn bàn thì món đó có bỏ vừa một hộp không.

Nhóm an toàn và hợp bối cảnh

Cây nhỏ chịu bóng. Lựa chọn phổ biến nhất vì ai cũng chấp nhận được, không mang thông điệp gì, và làm bàn dễ chịu hơn thật. Chọn loại chịu được ánh sáng yếu và tưới thưa — văn phòng thường thiếu sáng tự nhiên.

Vật nhỏ bằng đá hoặc gỗ không mang hình tượng cụ thể — quả cầu nhỏ, viên đá đẹp, khối gỗ. Chúng là đồ trang trí thuần tuý.

Đồ dùng có chất lượng. Một chiếc cốc đẹp, một hộp bút gọn, một đế kê máy tính — vừa dùng được vừa làm bàn có cá tính.

Ảnh gia đình. Phổ biến và được chấp nhận rộng rãi ở hầu hết nơi làm việc.

Nhóm nên cân nhắc kỹ

Tượng mang tính tín ngưỡng. Ở bàn riêng trong phòng riêng thì tuỳ bạn. Ở không gian mở chung thì nên cân — và nếu bạn là quản lý thì càng nên, vì nhân viên khó nói gì về bàn của sếp.

Đồ có mùi. Tinh dầu, nến thơm, hương — nhiều người dị ứng hoặc đau đầu với mùi mạnh, và ở không gian chung thì họ không tránh được. Nến và hương còn liên quan phòng cháy: nhiều nơi làm việc cấm hẳn lửa trần, và đó là quy định có lý do.

Bể cá mini, đài phun nước nhỏ. Nước gần ổ điện, gần máy tính, gần dây nguồn — đây là rủi ro thật. Nếu vẫn muốn thì đặt xa thiết bị điện và có đế hứng.

Đồ quá nhiều. Bàn bày kín thì khó lau, tích bụi, và với người hay ho hắt hơi thì bụi là vấn đề thật.

Gương. Ở bàn làm việc thì gương thường gây phản chiếu vào màn hình và chói mắt — kiểm bằng cách ngồi đúng tư thế làm việc rồi nhìn màn hình.

Phần thực tế về chỗ ngồi

Nếu bạn quan tâm tới việc ngồi làm việc cho thoải mái, thì mấy thứ sau ảnh hưởng nhiều hơn hẳn so với việc bày món gì:

Ánh sáng. Đèn bàn riêng chiếu vào vùng làm việc, không chiếu vào màn hình. Thiếu sáng ở chỗ đọc giấy tờ là nguyên nhân mỏi mắt phổ biến.

Màn hình đúng tầm. Cạnh trên màn hình ngang hoặc hơi thấp hơn tầm mắt. Màn hình thấp quá làm cúi cổ cả ngày.

Ghế và độ cao bàn. Chân chạm đất, khuỷu tay vuông góc khi gõ phím.

Lưng có gì phía sau. Nhiều người thấy khó tập trung khi ngồi quay lưng ra lối đi — có người qua lại sau lưng mà mình không thấy. Đây là cảm nhận rất phổ biến và cũng chính là phần thực tế đằng sau lời khuyên truyền thống về việc "có chỗ dựa lưng". Xử lý được bằng cách xoay bàn, kê một tấm ngăn thấp, hoặc đơn giản là đặt màn hình sao cho thấy được phản chiếu phía sau.

Đứng dậy đi lại. Thứ có tác động lớn nhất tới việc ngồi bàn cả ngày, và nó không tốn gì.

Về cách nói phong thuỷ ở bàn làm việc

Có nhiều lời khuyên: đặt gì ở góc nào, hướng bàn về đâu, màu gì hợp mệnh.

Chỗ trùng với hiểu biết thực tế: có chỗ dựa lưng, không ngồi quay lưng ra cửa, bàn gọn gàng, đủ sáng. Bốn điều này đúng vì lý do đo được — tâm lý, ánh sáng, và sự tập trung.

Chỗ thuộc quy ước: góc nào đặt vật gì, hướng bàn theo mệnh, màu sắc theo tuổi. Mỗi phái nói một khác, và ở văn phòng thì bạn thường không được chọn hướng bàn — nó do bố trí chung quyết định.

Điều đáng nói: ở nơi làm việc, phần lớn thứ mà các lời khuyên yêu cầu bạn thay đổi lại nằm ngoài quyền của bạn. Nên tập trung vào phần bạn đổi được: ánh sáng, độ gọn, tư thế ngồi, và đứng dậy đi lại.

Và nếu ai đó bán cho bạn một vật phẩm "để thăng tiến", hãy cân nó với danh sách trên. Một chiếc đèn bàn tốt rẻ hơn và đổi được nhiều thứ hơn.

Bàn dùng chung và làm việc tại nhà

Hai hình thức ngày càng phổ biến, mỗi cái có điều riêng:

Bàn dùng chung (hot desk). Không có chỗ cố định nên không bày gì lâu dài được. Cách nhiều người dùng: một túi nhỏ đựng vài món mang theo mỗi ngày — tai nghe, giá kê laptop, một vật nhỏ có ý nghĩa với mình. Dọn sạch bàn khi ra về là phép lịch sự cơ bản ở mô hình này.

Làm việc tại nhà. Đây là lúc bạn được toàn quyền, nhưng có một cái bẫy: bàn làm việc ở nhà dễ biến thành chỗ để mọi thứ. Một nguyên tắc nhiều người thấy hiệu quả là chỉ để trên bàn thứ dùng cho công việc, mọi thứ khác dồn sang chỗ khác — vì bàn lẫn lộn việc và đời sống thì khó vào việc.

Và nếu có họp trực tuyến, nhớ nhìn thử khung hình camera: thứ phía sau lưng bạn cũng là thứ đồng nghiệp và khách nhìn thấy.

Khi đổi chỗ hoặc nghỉ việc

Dọn sạch bàn. Đồ để lại là việc phiền cho người sau và cho bộ phận hành chính.

Cây thì hỏi xem có ai nhận không trước khi bỏ. Thường có người muốn.

Đừng để lại đồ mang tính tín ngưỡng trên bàn cho người khác — họ sẽ lúng túng không biết xử thế nào.

Tóm lại

Bàn làm việc khác bàn ở nhà vì nó là không gian chung một phần, có thể phải dọn bất cứ lúc nào, và có thể có quy định. Bốn câu hỏi trước khi bày: có chiếm chỗ làm việc không, có phải chăm không, có gây phiền cho người bên cạnh không, và có mang về được không. Cây nhỏ chịu bóng và vật trang trí không mang hình tượng cụ thể là nhóm an toàn nhất. Cân nhắc kỹ với đồ có mùi, nến và hương (nhiều nơi cấm lửa trần), bể nước gần ổ điện, và tượng mang tính tín ngưỡng ở không gian mở. Còn muốn ngồi làm việc thoải mái thì ánh sáng, tầm màn hình, ghế và việc đứng dậy đi lại tác động nhiều hơn hẳn.